Hôm cuối tuần rồi, sau nhiều lần biếng lười trì hoãn, tôi cũng lếch bước ra tới tiệm tráng film ảnh xưa trên đường Nguyễn Chí Thanh. Phan chở tôi đi. Trong tay tôi là 3 tấm phim cũ, tuổi đời 20 năm có lẻ, chưa từng được rửa, in bao giờ. Cô bé đứng quầy nhận phim, xin email để gửi ảnh scan ra, tiệm không in ảnh giấy. Đến cuối chiều, điện thoại báo ting ting có mail mới. Phim đã scan xong.
Ba tấm phim cũ ấy, là ảnh chụp ngôi nhà xưa tôi ở vào những năm 90 cho tới giữa năm 2001 thì phá hẳn đi xây lại. Hồi đó mọi thứ còn khó khăn, nhà vẫn xây bằng vữa trộn vôi, rồi quét vôi quét ve. Tường lâu năm, bở ra từng mảng vôi vữa, màu ve lớp chồng lớp từng mảng bong tróc...Mưa gió bão bùng, tường ngấm mái dột, trăm bề tàn tạ.
Nhìn ba tấm hình ấy, bất chợt mắt tôi nhòe nhoẹt. Qủa là kỷ niệm 25 năm trời, chưa bao giờ biến mất hay quên đi. Nó như cái u nhọt, cứ nằm đấy ẩn mình, chỉ chờ một cơn giông bão là vỡ òa, như ngày hôm rồi. Tôi đã mất cả 1 2 ngày sau đó, thẫn thờ,hoài niệm và tự hỏi, mình đã làm gì trong 25 năm qua?
Tấm hình đầu tiên là chụp mặt tiền ngôi nhà. Ngôi nhà mặt tiền có hơn 3m, một bậc từ vỉa hè lên hè bằng gạch xây trát, đã nhiều vết nứt tách so với mặt hè. Cánh cửa sắt kéo đã thay thế những phên gỗ xếp thuở nào, kéo ra kéo vào thuận tiện và an toàn hơn. Phía trên là tấm biển hiệu cửa hàng máy nông nghiệp của bố, Vương Trưởng với các thông tin địa chỉ, số điện thoại, hàng hóa bán dán decal màu trên nền tấm sắt mỏng dập khung viền cho cứng. Tấm biển ấy cho đến sau này nhà tôi vẫn giữ, vứt lăn lóc chỏng chơ trên mái tôn ngoài sân thượng, tôi thường dùng để tạo thêm mặt phẳng xếp chậu cây lên. Theo thời gian rồi gỉ sét dần, mãi cho đến sau này khi bán nhà thì có lẽ chủ mới mới vứt bỏ hẳn. Tôi vẫn nhớ bóng dáng bố ngồi ở cái bàn gấp ngay mặt tiền, ghi chép phiếu mua hàng, khai thuế rất đầy đủ. Có những ngày mùa đông, sáng dậy đi học, mở cửa ra trời sương mù dày đặc. Đứng trên thềm nhà, tôi nhìn xung quanh chỉ thấy một màu trắng xóa, không thể thấy bóng người cách đó 2 3m. Chỉ có những con ruồi nhặng bay lơ lửng trong không , tạo thành những vệt đuôi dài như vệt khói chồng chéo tơ vò giữa trời. Rồi lại có những ngày mưa lớn, đường hóa thành sông, nước ngập lên tận đến hè. Lũ trẻ con chạy từ hè nhà này qua nhà nọ, tụm năm tụm bảy nói cười ngày mưa, gấp những chiếc thuyền giấy thả trôi theo dòng nước...Thuyền giấy trôi chẳng được xa đã ướt nhẹp rồi chìm nghỉm mất đâu đó loanh quanh. Ký ức cũng chìm trôi, lặn mất thật lâu rồi trở về trong hoài niệm. Cái cây hoa sữa ở trước hè, do nhà hàng xóm cho để trồng sau khi chặt bỏ mất cây phi lao cũ trước nhà. Cây chưa một dịp nào trổ bông, đã bị nhổ trộm mất, tôi nhớ mang máng là vậy.
Tấm hình thứ 2 đứng từ cửa chụp vào trong, thấy được gian nhà đầu tiên và gian trong. Bên phía tay phải có cái bàn thờ treo thờ ông công. Hồi đó mẹ cắt những tờ giấy bóng bạc hay dùng gói quà để dán viền xung quanh trang trí bàn thờ. Tôi vẫn nhớ thuở đó còn khó, chẳng có nhiều bánh trái gì ăn vặt. Hàng tháng có mồng Một với ngày rằm là bàn thờ có bánh trái. Một đứa trẻ nhỏ tuổi chưa đầy chục lúc nào chẳng thèm thuồng những thứ bánh trái kẹo ngọt. Mỗi ngày đó, tôi lại cứ đứng dưới nhìn ngước lên, ngóng cho hương mau tàn, để cùng mẹ ra ngoài hè hóa vàng, để hạ lễ là được đánh chén. Chẳng đủ no nê là bao, chỉ đủ nguôi ngoai chút cơn thèm khát của một đứa trẻ. Có năm Trung thu mưa lớn, không có đám rước đèn trung thu nào. Cả đám trẻ con ở phố tiu nghỉu ngồi nhà phá cỗ. Tôi cứ trực chờ mẹ hạ bánh nướng bánh dẻo trên bàn thờ mãi để phá cỗ như người ta. Rồi đến khi bổ ra, ăn ngọt lịm, một miếng rồi bỏ đó. Đúng là trẻ con, cả thèm chóng chán. Cái gác xép mà tôi với chị tôi nằm ngủ, bên dưới những dầm gỗ lớn, mối mọt đã nhiều. Có lần buổi chập choạng trở trời, mối bay ra như bão cào cào tôi xem ở bên Nam Mỹ. Ào ào như mưa. Trong nhà tắt đèn tối om, để mối bay ra ngoài đường, nơi có đèn đường có ánh sáng. Đám trẻ con thì quây lại, dùng những cái gậy khươ khuơ trên không trung trong trời nhập nhoạng, đập dơi. Đám dơi thấy miếng mồi ngon quá xá nhiều, bu tời ăn mối. Có những con dơi bị thương bay loạng choạng, có những con thì nằm xuống cho đám trẻ con chơi, chán rồi bỏ lại nơi bậc thang bê tông của cây cột điện gần nhà. Sáng sau ra, thấy kiến bu đầy xác dơi. Trên mái của gác, bố có tháo một viên ngói chữ nhật ra thay bằng tấm kính lấy sáng. Hồi đó đọc Kindaichi, đêm cứ sợ có kẻ sát nhân nhìn vào qua phên kính, sợ chẳng ngủ được. Cái tủ lạnh dùng biết bao nhiêu năm, mãi cho đến khi bán nhà, chẳng mang theo nổi mới đành bỏ thôi.
Tấm thứ ba chụp nhìn vào phòng bếp. Cái bể nước tường vôi loang lổ, sáng sáng tôi nằm nghe rõ tiếng nước từ máy ngoài chảy vào bể rong róc. Trần bếp đổ bằng chừa một ô nhỏ như tấm nắp thăm trần thạch cao để chui lên chui xuống qua cái thang tre gác vào. Phía trên là cái chụp bằng sắt, chẳng dây bên dưới để tránh người từ ngoài chui vào. Trộm mà có ý, thì cũng chẳng tránh nổi. Mỗi sáng mẹ ngồi giặt đồ cạnh bể nước, cho vào cái xô đỏ, bố sẽ trèo lên thang leo lên mái để phơi đồ. Chiều khô đồ, lại trèo lên rút đồ xuống gấp. Tôi còn nhớ, tôi làm thực nghiệm ươm mầm hạt cây cho vào cái rổ, rồi treo lủng lẳng ở thân thang để được thoáng được nắng, có lần bị chuột ăn hết cả. Có những ngày hè, trời nóng đã đành, mẹ ở trong bếp nhóm củi lửa đốt than, khói bay mù mịt khắp nhà, chẳng thể nào ngủ nổi.
Và còn biết bao nhiêu chuyện khác gắn liền với từng đồ vật, từng góc nhà, từng mảng vôi vữa....cũng chợt vỡ òa theo. Bao năm tháng tưởng chừng ngủ yên, quên lãng, rồi một ngày nhìn lại, vỡ òa mà khóc. Mọi thứ với tôi như mới chỉ ngày hôm qua, vẫn sáng rực, vẫn lấp lánh, vẫn tươi mới. Có những ngày mặt trời mọc đỏ rực, phủ cả màu đỏ rực rỡ ấy vào trong nhà. Tôi nằm trên giường, nhìn thấy lưng bố trèo lên cái thang tre xách xô đỏ lên phơi đồ, dáng mẹ ngồi nhóm bếp,.... ngoài trời nắng chói chang. Mọi thứ vẫn in hằn trong lát cắt thời gian, mà tôi như bất chợt lạc vào lát cắt ấy trở lại, một lần nữa.
25 năm như một giấc mơ, tôi như sống trong một giấc mộng dài. Bóng bố bóng mẹ ngày nào vẫn còn y nguyên trong tâm trí, mình đã trôi dạt những đâu trong 25 năm qua? Một cái nháy mắt đã đi nửa đời người, còn mấy lần cái nháy mắt nữa đây tôi ơi?
Tôi vẫn là cậu bé, mải chơi ở công viên bên kia đường cùng đám trẻ ở phố. Đang chơi ú tìm, bỗng nghe xa xa tiếng nhạc chiếu phim hoạt hình 5h chiều trên tivi, vỡ đám chạy về nhà. Tôi chạy từ công viên về, băng qua đường Nguyễn Trãi bên hông nhà, mặt trời nơi cuối con đường đỏ rực, tôi thì ngẩn ngơ đứng nhìn, chẳng muốn về..../














